سبک شناسی لایه ای تذکرة الاولیاء عطار در سه لایه واژگانی، نحوی و بلاغی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشتة زبان و ادبیات فارسی دانشگاه مازندران

2 دانشیار گروه زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه مازندران

3 استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه مازندران

10.29252/kavosh.2022.16981.3109

چکیده

سبک‌شناسی دانشی است که به مطالعۀ شیوۀ کاربرد زبان در متون می‌پردازد و در این مطالعه از روش‌های گوناگون بهره می‌برد. یکی از روش‌هایی که این دانش در تحلیل متون ادبی از آن بهره می‌برد، سبک‌شناسی لایه‌ای است. سبک‌شناسی لایه‌ای، روشی است که از شیوه‌های مختلف، در بررسی متون بهره می‌گیرد. در این شیوه متن درپنج لایۀ آوایی، واژگانی، نحوی، بلاغی و ایدئولوژیک (فکری) بررسی می‌شود تا علاوه‌بر بررسی ویژگی‌های سبکی متن، اندیشه و نگرش مؤلف در موضوع­ های مختلف آشکار شود. تذکرةالاولیاء عطار نیشابوری به‌دلیل برجستگی زبانی و فکری، قابلیت بررسی بر اساس این شیوه را دارد. در این مقاله، نگارندگان باروش تحلیلی-آماری، صفحات منتخب تذکرةالاولیاء را در سه لایۀ واژگانی، نحوی وبلاغی بررسی کرده‌اند و به‌ ویژگی‌های برجستة هر لایه پرداخته‌اند. در این بررسی، در لایة واژگانی، واژه‌ها با نگرش و اندیشة قبلی انتخاب شده‌اند. در لایة نحوی، چیدمان و پیوند جمله‌ها در کنار هم بر اساس هدف نویسنده از ذکر آن حکایت صورت می‌پذیرد و انتخاب وجه فعل، قید، حرف اضافه و پسوند نیز در راستای القای مفهوم و با توجه به ‌ایدئولوژی نویسنده انجام می‌شود. در لایة بلاغی، تضاد بیشترین بسامد را دارد و با قدرت موسیقی‌آفرینی خود، فضاسازی و انتقال ایدئولوژی در انتقال مفهوم و نگرش نویسنده مؤثر است. افکار و ایدئولوژی عطار در بررسی هر سه لایه به‌صورت آشکارا و ضمنی قابل بازیابی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

"Layered stylistics of Attar's Tazkirat al-Awliya in three layers: lexical, syntactic and rhetorical"

نویسندگان [English]

  • Moghaddase Koochakzadeh 1
  • Ahmad Ghanipour 2
  • aliakbar bagheri 3
  • ghodsie rezvanian 3
1 ashasdfhsdhfsdfhsdhf
2 Associate Professor of Persian Language and Literature Department, Mazandaran University
3 daneshyar
چکیده [English]

Layered stylistics is one of the new methods in analyzing literary texts. In this method, the text is examined in five layers: phonetic, lexical, syntactic, rhetorical and ideological, in addition to examining the stylistic features of the text, the author's thoughts and attitudes on various topics are revealed. Attar’s Tazkirat al-Awliya can be studied based on this method due to its linguistic and intellectual prominence. In this article, the authors have studied “Tazkirat al-Awliya” in three lexical, syntactic and rhetorical layers by analytical-statistical method and have dealt with the salient features of each layer. In this study, in the lexical layer, words have been selected with previous attitude and thought. In the syntactic layer, the arrangement and connection of sentences together is based on the author's purpose of the anecdote, and the choice of verbs, adverbs, prepositions and suffixes is made in order to induce the concept and according to the author's ideology. There is a lot of simile in the rhetorical layer, which increases the clarity and simplicity of the text. Attar's thoughts and ideology can be retrieved explicitly and implicitly in the study of all three layers.e salient features of each layer. In this study, in the lexical layer, words have been selected with previous attitude and thought. In the syntactic layer, the arrangement and connection of sentences together is based on the author's purpose of the.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Layered Stylistics
  • Attar's Tazkirat al-Awliya
  • Lexical Layer
  • Syntactic Layer
  • Rhetorical Layer